Z ostatniej chwili

3 maja w Częstochowie

2020-05-04 15:20:01 informacje
img

Pomimo ograniczeń związanych z pandemią miasto włączyło się w ogólnopolskie obchody rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 Maja. Uczczono także 99. rocznicę rocznicy wybuchu III powstania śląskiego - informuje Biuro Prasowe Urzędu Miasta.  
3 maja zastępca prezydenta Ryszard Stefaniak i przewodniczący Rady Miasta Zbigniew Niesmaczny złożyli kwiaty i zapalili znicze na mogiłach powstańców śląskich na cmentarzu św. Rocha.
Z okazji 229. rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 Maja wieczorem odbył się w Kaplicy Cudownego Obrazu Apel Jasnogórski z udziałem Prezydenta RP Andrzeja Dudy. W uroczystości zorganizowanej przez Wojskową Komendę Uzupełnień uczestniczył Ryszard Stefaniak. 
*
3 maja 1791 r. Sejm Wielki uchwalił pierwszą w Europie, a drugą po konstytucji Stanów Zjednoczonych spisaną ustawę zasadniczą na świecie. Była zwieńczeniem reform Rzeczpospolitej, wprowadzonych w okresie obrad Sejmu Czteroletniego (1788-1792).
Święto Narodowe Trzeciego Maja ustanowiono w 1919 roku, w rocznicę uchwalenia Konstytucji Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Po II wojnie światowej Święto zniosły ówczesne władze, przywrócono je w 1990 r.
*
Częstochowa w III Powstaniu Śląskim
„Bez Górnego Śląska możemy mieć wolność polityczną, ale nie unikniemy niewoli ekonomicznej, nie przestaniemy być zależni od innych potęg państwowych” - głosił częstochowski przewodniczący Komitetu Plebiscytowego Ludomir Nieprzecki w sierpniu 1920 r. W pracę Komitetu Plebiscytowego zaangażowało się wiele znanych postaci naszego miasta – inż. B. Hłasko, adw. S. Kozicki, prof. W. Fidler.
Spis Górnoślązaków w okręgu częstochowskim wykazał 685 osób uprawnionych do udziału w plebiscycie, w tym ponad 200 osób zamieszkałych w samej Częstochowie. Od stycznia 1921 r. Komitet Plebiscytowy rejestrował głosujących w swoim biurze w III Alei 67, drugie biuro otwarto na Rakowie (dzielnica ta nie należała jeszcze wówczas do miasta). W lutym powstał też odrębny Komitet Plebiscytowy przy urzędzie gminy żydowskiej. Na dworcach kolejowych przy dzisiejszej ul. Piłsudskiego i na Stradomiu uruchomiono biura informacyjne i herbaciarnie dla przybywających na plebiscyt. Przygotowano też dla nich kuchnie polowe na Stradomiu i na Jasnej Górze.
Rozstrzygnięcie Rady Ambasadorów oparte na wynikach plebiscytu uznano w Częstochowie za krzywdzące. Na wieść o projekcie podziału Śląska, przeprowadzono w dniu święta narodowego 3 Maja pochód solidarnościowy liczący ponad 30 tys. ludzi. Pochód zakończył się wiecem pod Ratuszem i przyjęciem stanowiska wspierającego rozpoczęte właśnie powstanie.
W tym samym dniu na pomoc powstańcom wyruszyły grupy ochotników, w tym grupa pod dowództwem por.  Czarneckiego i grupa podchor. Ondrasika. Obie grupy uczestniczyły w walkach o Lubliniec i Dobrodzień. Wieczorem 3 maja do powstania dołączyła grupa ochotników - uczniów Państwowego Seminarium Nauczycielskiego pod dowództwem Mieczysława Gładysza. W tej grupie walczył m.in. Ignacy Ziental, poległy w walce pod Pludrami. Pogrzeb tego ucznia Seminarium Nauczycielskiego, uczniów gimnazjum im. Sienkiewicza - Jana Golińskiego i Kazimierza Gomoliszewskiego oraz innych osób stał się wielką demonstracją patriotyczną blisko 50 tys. częstochowian. Ogółem w walkach w III powstaniu zginęło 15 częstochowian, ponad 100 zostało rannych.
 
Bezpośredniej pomocy powstańcom udzielała także częstochowska służba zdrowia. Dr Władysław Kahl zorganizował wraz z siostrami PCK Ochotniczą Kolumnę Sanitarną. W szpitalach częstochowskich leczyło się ponad 200 rannych. Oddział PCK wyekwipował pociągi sanitarne w pościel i bieliznę, dostarczył też zaopatrzenie szpitalowi wojskowemu w Lublińcu.
Zbiórką darów i organizowaniem pomocy zajmował się Komitet Plebiscytowy pod przewodnictwem Ludomira Nieprzeckiego. Skład Komitetu wzmocniło przystąpienie prezydenta Józefa Marczewskiego, przewodniczącego Rady Miasta dra Stanisława Nowaka, dyrektora Gimnazjum im. Sienkiewicza Wacława Płodowskiego i innych. Równolegle działał „lewicowy” Komitet Obrony Śląska pod przewodnictwem Wacława Kuropatwińskiego i PPS-owca Józefa Dziuby. W ciągu pierwszych dziesięciu dni do redakcji „Gońca Częstochowskiego” wpłynęło 145 tys. marek przekazanych przez społeczność miasta.
Po zawieszeniu broni Górnoślązacy ponownie przybyli do Częstochowy. 2 VII 1921 r. w kaplicy Matki Bożej na Jasnej Górze miała miejsce symboliczna uroczystość. Mieszkańcy Lwowa, weterani powstania 1863 r. i kilkunastoletni żołnierze „Orlęta” przekazali powstańcom śląskim ufundowany dla nich sztandar.
 
Foto: W. Sowula / Biuro Prasowe Urzędu Miasta

Page generated in 0.0211 seconds.